Zo overwin je je vliegangst

Krijg je al een knoop in je maag zodra je aan opstijgen denkt? Je bent lang niet de enige die vliegangst heeft. De spanning kan klein zijn, maar ook zo sterk worden dat je liever helemaal niet vliegt. Bij ernstige angst wordt ook wel gesproken van aviofobie. Toch hoeft een vlucht niet altijd zo spannend te blijven. Begrijpen waar je angst vandaan komt en weten wat er in een vliegtuig gebeurt, kan al helpen. Zo overwin je je vliegangst stap voor stap, op een manier die bij jou past.

Dit helpt bij vliegangst

• Een rustige voorbereiding kan spanning verminderen. Zorg dat je op tijd op de luchthaven bent, eet iets en pas op met cafeïne en alcohol.
• Turbulentie en vreemde geluiden horen bij vliegen. Als je weet waar bewegingen en geluiden vandaan komen, kunnen ze minder spannend aanvoelen.
• Ademhalingsoefeningen, gronding en afleiding kunnen helpen aan boord. Oefen ze vooraf, zodat je weet wat je kunt doen als de spanning oploopt.
• Extra begeleiding is mogelijk als je vliegangst blijft houden. Een vliegangstcursus of therapie kan helpen als de angst je reizen steeds lastiger maakt.

Kun je vliegangst overwinnen?

Misschien begint de spanning al dagen voor vertrek. Je denkt steeds aan wat er mis zou kunnen gaan, krijgt een snellere hartslag of voelt je onrustig zodra je op de luchthaven bent. Ook hoogtevrees, een opgesloten gevoel, een eerdere nare vlucht of angst voor turbulentie kunnen meespelen.

Vliegangst kan minder worden. Bij lichte spanning kan het al helpen als je beter weet wat je tijdens een vlucht hoort en voelt en een paar technieken kent om rustiger te worden. Bij ernstige aviofobie kan extra begeleiding helpen, bijvoorbeeld wanneer je vluchten gaat vermijden. Het doel hoeft daarbij niet te zijn dat je vliegen ineens leuk vindt. Een volgende vlucht met minder spanning doorkomen is ook vooruitgang.

Waarom vliegen betrouwbaar is

Weten wat er tijdens een vlucht gebeurt, kan wat onzekerheid wegnemen. Je weet dan bijvoorbeeld beter waar bepaalde geluiden vandaan komen en waarom het vliegtuig soms anders aanvoelt.

Vliegtuigen worden vooraf goed gecontroleerd

Vliegtuigen worden regelmatig gecontroleerd en belangrijke systemen hebben een reserve als iets niet goed werkt. Piloten trainen daarnaast regelmatig op situaties die tijdens een gewone vlucht nauwelijks voorkomen. Daardoor wordt er niet pas bedacht wat er moet gebeuren wanneer er iets afwijkt.

Turbulentie voelt enger dan het meestal is

Bij turbulentie gaat het vliegtuig door lucht die niet overal even rustig beweegt. Daardoor kan het toestel schudden of even omhoog en omlaag bewegen. Dat kan behoorlijk spannend voelen, maar het betekent niet dat er iets mis is.

Vliegtuigen zijn gemaakt om veel sterkere bewegingen aan te kunnen dan je tijdens een gewone vlucht merkt. Piloten houden de omstandigheden onderweg in de gaten en proberen hevige turbulentie waar mogelijk te vermijden. Houd je gordel vast als je zit, zodat je bij een plotselinge beweging niet uit je stoel komt.

Vreemde geluiden horen bij het proces

Kort na het opstijgen hoor je soms een dreun of mechanisch geluid wanneer het landingsgestel wordt ingetrokken. Voor de landing gebeurt ongeveer hetzelfde wanneer de wielen weer naar buiten komen.

Ook de flaps aan de vleugels bewegen tijdens het opstijgen en landen. Het geluid van de motoren kan ondertussen harder of zachter worden. Dat hoort allemaal bij de verschillende fases van een vlucht en betekent niet dat er iets aan de hand is.

De verschillen tussen airlines zie je terug in onze vergelijking van de veiligste luchtvaartmaatschappijen ter wereld.

Bereid je vlucht rustig voor

Extra stress op de luchthaven helpt niet wanneer je al vliegangst hebt. Een paar kleine voorbereidingen kunnen ervoor zorgen dat je rustiger aan je reis begint.

Geef jezelf tijd en een prettige plek

Een vlucht overdag kan fijner voelen als je graag naar buiten kijkt. Heb je juist last van een opgesloten gevoel, dan kan een stoel bij het gangpad prettiger zijn.

Vertrek ook ruim op tijd naar de luchthaven. Rennen naar de gate met een hoge hartslag maakt het lastiger om ontspannen aan boord te stappen. Wil je voorkomen dat je voor vertrek moet haasten? Controleer vooraf hoe vroeg je op het vliegveld moet zijn, zodat je genoeg tijd hebt voor het inchecken en de securitycontrole.

Let op eten en drinken

Een lege maag kan je slap of onrustig laten voelen. Eet daarom iets en drink genoeg water rondom je vlucht. Veel cafeïne kan je hartslag verhogen en je een gejaagd gevoel geven, pas dus op met koffie. Alcohol drinken is ook geen goed idee om jezelf rustiger te krijgen. Je kunt er juist onrustiger van worden en het droogt je lichaam uit.

Wat helpt tegen vliegangst tijdens de vlucht?

De spanning kan ondanks een goede voorbereiding ineens oplopen. Op zo'n moment helpt het als je een paar simpele manieren kent om jezelf weer rustiger te krijgen.

Rustig ademen en gronding

Probeer langzaam via je buik te ademen en iets langer uit dan in. Oefen zulke ademhalingsoefeningen thuis alvast, zodat je weet wat je moet doen als je paniek voelt opkomen.

Ook gronding kan helpen. Noem bijvoorbeeld vijf dingen die je ziet, vier die je voelt en drie die je hoort. Je aandacht gaat dan weer naar wat er op dat moment om je heen gebeurt.

Leid jezelf af

Een film, podcast, boek, muziek of spelletje kan voorkomen dat je iedere beweging van het toestel blijft volgen. Download je afleiding vooraf, zodat je er meteen bij kunt.

Voelt de angst toch heel sterk, probeer er dan niet tegen te vechten. Blijf rustig ademen en vraag het cabinepersoneel om hulp als je daar behoefte aan hebt. De spanning neemt uiteindelijk weer af.

Medicatie tegen vliegangst

Sommige reizigers nemen bij ernstige vliegangst kalmerende medicijnen. Bespreek dit altijd met je huisarts en neem alleen medicatie zoals een arts heeft aangegeven. Deze informatie is overigens geen medisch advies.

Neem je medicijnen mee tijdens je reis? Lees dan ook waar je op moet letten bij vliegen met medicijnen.

Wanneer kan extra hulp bij vliegangst helpen?

Als je alles al geprobeerd hebt, kan hulp een volgende stap zijn, zeker als je reizen vermijdt of weken vooraf al veel spanning hebt.

Een vliegangstcursus of therapie

Tijdens een vliegangstcursus leer je bijvoorbeeld meer over vliegtuigen, turbulentie, angst en manieren om rustig te blijven. Stichting VALK heeft in Nederland een cursus waarbij kennis, oefeningen en het wennen aan vliegen samenkomen.

Ook cognitieve gedragstherapie met een psycholoog kan helpen. Je leert angstige gedachten herkennen, bekijken hoe realistisch ze zijn en stap voor stap anders met vliegen omgaan.

Je hoeft dus niet te wachten tot je helemaal niet meer durft te vliegen. Extra begeleiding kan ook helpen als aviofobie je reizen steeds lastiger maakt.

Stap voor stap rustiger vliegen

Je hoeft je vliegangst niet in één keer kwijt te raken. Eén ademhalingsoefening oefenen of vooraf je afleiding klaarzetten kan je volgende vlucht al prettiger maken. Kijk welke aanpak bij jou helpt en neem dat mee naar je volgende vlucht. Met iedere rustige ervaring kan vliegen steeds wat vertrouwder gaan voelen.

Meer voorbereiding nodig? Bekijk onze handige reistips voor je eerste reis. Begin klein en kijk wat jou helpt om de volgende keer met wat minder spanning aan boord te stappen.

Verstoorde vlucht? U heeft misschien recht op compensatie - tot €600Controleer uw vlucht